Pelgrimspad deel 1 · Etappe 4 van 12
Aarlanderveen – Reeuwijk
Dit is de dag van de Oude Rijn. In Zwammerdam loop je over de plek waar het Romeinse Rijk ophield: hier lag het castellum Nigrum Pullum, en hier kruist je route het Romeinse Limespad. Daarna draait het pad zuidwaarts, door kaas- en polderland naar het water van Reeuwijk.
- Afstand
- 16,4 km
- Wandeltijd
- ±4 u
- Start
- Aarlanderveen
- Einde
- Reeuwijk
Etappe 4 van 12
De etappe op de kaart
De rest van Pelgrimspad deel 1 zie je in lichtere kleur als context.
Onderweg
Van Aarlanderveen is het niet ver naar de Oude Rijn, en die oversteek is meer dan een oversteek. Eeuwenlang was deze rivier de noordgrens van het Romeinse Rijk, met om de zoveel afstand een fort. Bij Zwammerdam lag Nigrum Pullum, compleet met haven; in de jaren zestig en zeventig kwamen hier goed bewaarde Romeinse schepen uit de grond. Wie meer van die grens wil zien, loopt vanaf hier het Romeinse Limespad.
Zwammerdam zelf dankt zijn naam aan een dam die graaf Floris III in 1165 in de Rijn liet leggen om het water in bedwang te houden. Van de oude kern is minder over dan je zou denken: een brand legde het dorpscentrum in 1906 in de as, waarna het in de stijl van die jaren werd herbouwd. Voorbij het dorp laat je de rivier achter je en zak je het veenweidegebied in.
Oud Bodegraven en Tempel zijn buurtschappen in een streek waar de koe de baas is; Bodegraven staat al eeuwen bekend om zijn kaashandel. Bij Tempel zou je aan kruisridders denken, maar de naam gaat waarschijnlijk terug op een veenstroompje of op 'timpe', een oud woord voor een rechthoekig stuk land. Via Oud-Reeuwijk kom je ten slotte bij het water: de Reeuwijkse Plassen liggen er meteen breed en open bij.
-
Zwammerdam
Aan deze bocht van de Oude Rijn lag het Romeinse castellum Nigrum Pullum, met haven en schepen. Hier kruist het Pelgrimspad het Romeinse Limespad.
-
Oud Bodegraven
Boerderijen en weiland langs een oude ontginningsas, in de streek die groot werd van de kaashandel.
-
Tempel
Een buurtschap met een naam die religieuzer klinkt dan hij is: waarschijnlijk komt hij van een veenstroompje of van 'timpe', een rechthoekige strook land.
-
Oud-Reeuwijk
Het stille, oude deel van Reeuwijk: boerderijen langs de weg, met de plassen al vlak achter de dijk.
Praktisch
Aanreis & terugreis
Aarlanderveen bereik je met de bus vanaf station Alphen aan den Rijn. Wil je halverwege stoppen, dan ligt station Bodegraven vlak bij de route. Vanuit Reeuwijk rijden bussen naar Gouda, waar je weer op de trein stapt.
Eten & drinken
Zwammerdam en Reeuwijk hebben dorpsvoorzieningen, en Bodegraven ligt dicht genoeg bij de route om aan te vullen. Tussen de buurtschappen door kom je niets tegen.
Terrein
Rustige polderwegen en dijkjes, grotendeels verhard. Vlak, open en met weinig schaduw; bij de plassen loop je over smalle stroken tussen het water.